9 Quy Định Mới Về Lựa Chọn Nhà Thầu - Nghị Định 214/2025/NĐ-CP

Sự thay đổi trong hệ thống pháp luật đấu thầu Việt Nam đang diễn ra với tốc độ chưa từng có. Nghị định 214/2025/NĐ-CP không chỉ đơn thuần là văn bản thay thế mà còn thể hiện quyết tâm cải cách toàn diện của Chính phủ trong lĩnh vực này.

Tổng quan về Nghị định 214/2025/NĐ-CP

Ngày 04 tháng 8 năm 2025 đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong lĩnh vực đấu thầu Việt Nam khi Chính phủ chính thức ban hành Nghị định 214/2025/NĐ-CP. Văn bản pháp lý này thay thế hoàn toàn Nghị định 24/2024/NĐ-CP, mang đến những cải tiến đáng kể trong việc quy định chi tiết thi hành Luật Đấu thầu.

Nghị định mới gồm 14 Chương với 146 Điều, tập trung giải quyết bốn nhóm vấn đề cốt lõi:

• Đăng ký trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia
• Thời gian tổ chức lựa chọn nhà thầu
• Công khai thông tin trong hoạt động đấu thầu
• Quản lý nhà thầu

Để đảm bảo doanh nghiệp tuân thủ đúng quy định mới, BKS Diagnostics khuyến nghị các tổ chức cần cập nhật kịp thời những thay đổi này.

9 điểm thay đổi quan trọng nhất

Để hiểu rõ tác động của Nghị định 214/2025/NĐ-CP, việc phân tích từng thay đổi cụ thể là điều cần thiết. Những điều chỉnh này không chỉ ảnh hưởng đến quy trình mà còn tác động trực tiếp đến chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp.

1. Loại bỏ quy trình thẩm định kế hoạch

Một trong những thay đổi mang tính đột phá nhất là việc bãi bỏ hoàn toàn các thủ tục thẩm định phức tạp. Điều này giúp giảm thiểu đáng kể thời gian và chi phí hành chính cho các bên tham gia.

Nghị định 214/2025/NĐ-CP đã chính thức bãi bỏ toàn bộ quy trình thẩm định, hồ sơ thẩm định cũng như nội dung thẩm định của:

• Kế hoạch tổng thể lựa chọn nhà thầu
• Kế hoạch lựa chọn nhà thầu
• Báo cáo thẩm định liên quan

Thay đổi này giúp rút ngắn đáng kể thời gian chuẩn bị và tăng tính linh hoạt trong quá trình tổ chức đấu thầu.

2. Điều kiện mới cho tổ chuyên gia dự án khoa học

Sự phát triển mạnh mẽ của khoa học công nghệ đòi hỏi quy định pháp luật phải có tính linh hoạt cao hơn. Nghị định mới đã nhận ra điều này và tạo ra cơ chế đặc biệt phù hợp với tính chất của các dự án đổi mới sáng tạo.

Điều 21 của nghị định mới bổ sung quy định đặc biệt về năng lực, kinh nghiệm đối với tổ chuyên gia và tổ thẩm định khi xử lý:

• Gói thầu thuộc dự án khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo
• Dự án ứng dụng công nghệ cao
• Ứng dụng công nghệ mới theo pháp luật chuyển giao công nghệ

Chủ đầu tư được quyền linh hoạt lựa chọn thành viên có năng lực phù hợp mà không bắt buộc đáp ứng một số yêu cầu truyền thống.

3. Cụ thể hóa 7 nhóm trường hợp chỉ định thầu

Việc làm rõ các trường hợp chỉ định thầu là một trong những cải tiến quan trọng nhất của nghị định mới. Điều này giúp tạo ra sự minh bạch và giảm thiểu tranh chấp trong quá trình thực thi.

Điều 78 của Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định rõ ràng 7 nhóm trường hợp áp dụng chỉ định thầu:

Nhóm 1: Các gói thầu cấp bách, khẩn cấp

• Nhiệm vụ quốc phòng, an ninh, đối ngoại
• Ngăn chặn hậu quả thiên tai, dịch bệnh, sự cố
• Duy trì hoạt động cơ sở y tế
• Cấp cứu người bệnh tình trạng khẩn cấp
• Phòng chống dịch bệnh
• Dự án đầu tư công khẩn cấp

Nhóm 2: Đẩy nhanh tiến độ, đảm bảo chất lượng

• Thực hiện theo chỉ đạo Nghị quyết Quốc hội, Chính phủ
• Đảm bảo kết nối, đồng bộ công trình
• Dự án đầu tư công đặc biệt
• Tổ chức sự kiện lớn của đất nước

Nhóm 3: Lĩnh vực chiến lược và chuyển đổi số

• Dự án nghiên cứu khoa học đặc biệt
• Công nghệ chiến lược
• Sản phẩm, dịch vụ công nghệ số quan trọng

Nhóm 4: Hạn mức giá trị gói thầu

• Dự toán mua sắm: không quá 500 triệu đồng
• Dịch vụ tư vấn: không quá 800 triệu đồng
• Phi tư vấn, hàng hóa, xây lắp: không quá 02 tỷ đồng

Nhóm 5: Yêu cầu đặc thù về chuyên môn, kỹ thuật

• Hàng hóa, dịch vụ chỉ do một cơ sở sản xuất/cung cấp
• Thuốc, thiết bị y tế chỉ có duy nhất một hãng sản xuất
• Dịch vụ in ấn tem, biên lai, niêm phong theo quy định pháp luật
• In ấn tài liệu, ấn phẩm phục vụ bầu cử
• Tư vấn, thi công di dời hạ tầng kỹ thuật phục vụ giải phóng mặt bằng
• Rà phá bom mìn, vật nổ chuẩn bị mặt bằng thi công
• Dịch vụ tư vấn phải mua từ nhà thầu cũ do tính tương thích công nghệ, bản quyền
• Gói thầu có tính chất nghiên cứu, thử nghiệm, mua bản quyền sở hữu trí tuệ
• Lựa chọn tổ chức tư vấn lập, điều chỉnh quy hoạch có tính chất kỹ thuật chuyên ngành
• Thuê kho, vận chuyển hàng tạm giữ tại cảng trong trường hợp độc quyền
• Nhập khẩu vũ khí thể thao phục vụ đào tạo, thi đấu
• Chỉ định tác giả phương án kiến trúc trúng tuyển lập báo cáo khả thi
• Thi công tượng đài, tác phẩm nghệ thuật gắn quyền tác giả
• Thăm dò, khai quật khảo cổ
• Tu bổ, phục hồi di tích cấp quốc gia và di sản văn hóa thế giới

Nhóm 6: Bảo vệ bí mật nhà nước

Gói thầu có yêu cầu về bảo vệ bí mật nhà nước theo quy định của pháp luật bảo vệ bí mật nhà nước

Nhóm 7: Dự án quan trọng quốc gia và quy định đặc biệt

• Gói thầu thuộc dự án quan trọng quốc gia được áp dụng chỉ định thầu theo nghị quyết của Quốc hội
• Gói thầu thuộc trường hợp chỉ định thầu theo quy định của pháp luật quản lý ngành, lĩnh vực

4. Quy trình chỉ định thầu rút gọn

Nhằm tối ưu hóa hiệu quả cho các gói thầu có giá trị nhỏ, nghị định đã bổ sung thêm tùy chọn quy trình rút gọn. Đây là giải pháp thiết thực giúp tiết kiệm thời gian và nguồn lực cho cả chủ đầu tư và nhà thầu.

Điều 80 bổ sung quy trình chỉ định thầu rút gọn áp dụng cho gói thầu có giá dưới 50 triệu đồng, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các giao dịch nhỏ lẻ.

5. Nâng hạn mức chào hàng cạnh tranh

Sự gia tăng về mặt bằng giá cả trong nền kinh tế đòi hỏi việc điều chỉnh các hạn mức cho phù hợp với thực tế. Thay đổi này giúp mở rộng phạm vi áp dụng của hình thức chào hàng cạnh tranh một cách hợp lý.

Hạn mức chào hàng cạnh tranh được điều chỉnh từ 05 tỷ đồng lên 10 tỷ đồng (Điều 81), mở rộng phạm vi áp dụng hình thức này.

6. Tăng hạn mức chào giá trực tuyến rút gọn

Xu hướng số hóa các quy trình đấu thầu đang được đẩy mạnh thông qua việc nâng cao hạn mức áp dụng. Điều này không chỉ tăng hiệu quả mà còn đảm bảo tính minh bạch trong quá trình lựa chọn nhà thầu.

Khoản 3 Điều 99 quy định nâng hạn mức:

• Dự toán mua sắm: từ 500 triệu đồng lên 02 tỷ đồng
• Dự án: từ 01 tỷ đồng lên 05 tỷ đồng
• Hàng hóa chia phần tại cơ sở y tế: mỗi phần không quá 01 tỷ đồng

7. Mua sắm trực tuyến mở rộng

Chính phủ đang tích cực thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực đấu thầu thông qua việc mở rộng phạm vi mua sắm trực tuyến. Đồng thời, việc kéo dài thời gian áp dụng giúp tăng tính linh hoạt và hiệu quả sử dụng.

Điều 103 nâng hạn mức mua sắm trực tuyến:

• Dự toán mua sắm: lên 500 triệu đồng
• Dự án: lên 01 tỷ đồng
• Thời gian áp dụng: từ 12 tháng lên 24 tháng

8. Bổ sung chương đặt hàng dịch vụ

Nghị định lần đầu tiên đưa ra khung pháp lý hoàn chỉnh cho hoạt động đặt hàng dịch vụ công. Đây là bước tiến quan trọng nhằm đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả trong việc cung cấp các dịch vụ thiết yếu cho xã hội.

Chương VIII (Điều 106-112) quy định hoàn toàn mới về đặt hàng, giao nhiệm vụ cung cấp:

• Sản phẩm, dịch vụ công ích
• Dịch vụ sự nghiệp công sử dụng ngân sách nhà nước

9. Cải tiến xử lý tình huống

Thực tiễn triển khai đấu thầu luôn phát sinh những tình huống phức tạp cần có hướng xử lý linh hoạt. Nghị định mới đã bổ sung nhiều quy định nhằm giải quyết các vấn đề này một cách hiệu quả và kịp thời.

Nghị định bổ sung nhiều quy định mới về xử lý các tình huống phức tạp trong quá trình đấu thầu, tăng tính linh hoạt và hiệu quả.

Tác động đến doanh nghiệp

Những thay đổi trong Nghị định 214/2025/NĐ-CP tạo ra cả cơ hội và thách thức cho cộng đồng doanh nghiệp. Việc nắm bắt kịp thời và thích ứng nhanh chóng sẽ quyết định thành công của doanh nghiệp trong môi trường mới.

Cơ hội mới

Nghị định 214/2025/NĐ-CP mở ra nhiều cửa ngõ mới cho doanh nghiệp tham gia vào thị trường đấu thầu. Những điều chỉnh tích cực này hứa hẹn tạo ra môi trường cạnh tranh lành mạnh và công bằng hơn.

• Tăng cơ hội tham gia với hạn mức cao hơn
• Rút ngắn thời gian chờ đợi
• Quy trình đơn giản hóa

Thử thách

Bên cạnh những cơ hội, doanh nghiệp cũng phải đối mặt với không ít khó khăn trong quá trình thích ứng. Những thách thức này đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng và đầu tư đúng mức từ phía doanh nghiệp.

• Cần cập nhật quy trình nội bộ
• Đào tạo lại nhân sự
• Thích ứng với yêu cầu mới

Khuyến nghị thực thi

Để đảm bảo việc triển khai Nghị định 214/2025/NĐ-CP đạt hiệu quả cao nhất, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa tất cả các bên liên quan. Những khuyến nghị dưới đây sẽ giúp tạo nền tảng vững chắc cho quá trình chuyển đổi.

Doanh nghiệp cần chủ động xây dựng kế hoạch thích ứng toàn diện với các quy định mới. Sự chuẩn bị kỹ lưỡng từ bây giờ sẽ giúp doanh nghiệp nắm bắt được những cơ hội mà nghị định mang lại.

• Nghiên cứu kỹ toàn bộ nội dung Nghị định 214/2025/NĐ-CP
• Cập nhật quy trình nội bộ theo quy định mới
• Đào tạo đội ngũ nhân sự phụ trách đấu thầu
• Xây dựng chiến lược tham gia phù hợp với từng hình thức lựa chọn nhà thầu

Kết luận

Nghị định 214/2025/NĐ-CP đánh dấu một bước tiến quan trọng trong công cuộc cải cách hệ thống đấu thầu Việt Nam. Với tinh thần đổi mới và hướng đến hiệu quả, nghị định này hứa hẹn sẽ tạo ra một môi trường đấu thầu minh bạch, công bằng và hiện đại hơn.

Nghị định 214/2025/NĐ-CP thay thế Nghị định 24/2024/NĐ-CP mang đến nhiều cải tiến tích cực, tạo môi trường đấu thầu minh bạch, hiệu quả hơn. Với 9 thay đổi quan trọng được phân tích trên, doanh nghiệp cần chủ động thích ứng để tận dụng tối đa cơ hội trong bối cảnh mới.

Việc nắm bắt kịp thời những điều chỉnh này không chỉ giúp tránh rủi ro pháp lý mà còn mở ra nhiều cơ hội kinh doanh mới trong lĩnh vực đấu thầu công.